|
|
 |
Łazienka jest pomieszczeniem o bardzo ściśle określonych funkcjach. Wiele łazienek w starszych budynkach mieszkalnych jest pozbawionych okien, co powoduje, że oświetlenie sztuczne jest jedynym rodzajem oświetlenia i jest używane o wszystkich porach dnia.
Łazienki w starszych domach, a szczególnie wielorodzinnych budynkach mieszkalnych, są na ogół pomieszczeniami małymi, o powierzchni paru metrów kwadratowych, pozbawionymi okien, a więc światła dziennego. Nierzadko pomieszczenia takie łączą funkcję łazienki i toalety. W tak specyficznym wnętrzu występuje także problem bezpieczeństwa związany z obecnością wilgoci i narażeniem przynajmniej niektórych opraw na bezpośredni kontakt z wodą. W nowym budownictwie, szczególnie w wolnostojących domach prywatnych, łazienka ma już charakter wielofunkcyjnego pokoju kąpielowego posiadającego okna i często jest obszernym wnętrzem. Dlatego wymaga ona zróżnicowanego oświetlenia.
Oświetlenie ogólne
Podstawowym typem oświetlenia, jaki należy zastosować jest oczywiście
oświetlenie ogólne. Tak jak w innych pomieszczeniach domowych ma ono za zadanie zapewnienie ogólnej orientacji we wnętrzu. Należy przy tym pamiętać, że jasne oświetlenie może wywołać efekt pozornego powiększenia małego wnętrza. W zależności od wielkości pomieszczenia oświetlenie ogólne łazienki można zrealizować w różny sposób. W mniejszych łazienkach można zastosować jedną, umieszczoną na suficie, oprawę oświetleniową typu plafoniera, jako źródło światła wykorzystującą żarówkę tradycyjną lub energooszczędną świetlówkę kompaktową. W większych, o całkowicie lub częściowo obniżonym suficie, oświetlenie ogólne zapewnią oprawy punktowe wbudowane w przestrzeń pomiędzy sufitem podwieszonym, a stropem
właściwym. W takim wypadku warto zwrócić uwagę na zapewnienie wymaganej
przez producenta wysokości ponad oprawą oraz wentylacji zamkniętej przestrzeni sufitu podwieszonego. Bez spełnienia tych warunków musimy się liczyć z nawet drastycznym zmniejszeniem trwałości źródeł światła. Oprawy użyte w stropach podwieszanych dla zapewnienia oświetlenia ogólnego mogą wykorzystywać jako źródła światła, żarówki tradycyjne, reflektorkowe żarówki halogenowe o szerokim kącie rozsyłu światła lub świetlówki kompaktowe. Ciekawym i użytecznym rozwiązaniem może być także zastosowanie oświetlenia pośredniego. Można je zrealizować za pomocą opraw reflektorkowych świecących w górę na białą powierzchnię sufitu. Światło odbite od jasnej powierzchni stropu będzie dobrze rozproszone i zapewni łagodne, miękkie oświetlenie całej przestrzeni wnętrza, zwłaszcza, jeśli oprawy będą miały dość szeroki rozsył światła i umieścimy je powyżej oczu domowników, lecz nie zbyt blisko sufitu.
Oświetlenie miejscowe (robocze)
Lustro Podstawową czynnością wykonywaną w łazience jest toaleta przeprowadzana przed lustrem. Makijaż lub golenie wymagają jasnego oświetlenia bez cieni powstających na twarzy. Należy przy tym uświadomić sobie, że robocze oświetlenie w tym miejscu nie polega w istocie na oświetleniu samego lustra, a twarzy osoby znajdującej się przed nim. Stosowane do tego celu oprawy oświetleniowe umieszczane są zazwyczaj na wysokości wzroku człowieka i w bliskiej odległości od jego oczu. Spełniając wymagania dobrego, bezcieniowego oświetlenia nie mogą równocześnie wywoływać olśnienia przez występowanie w polu widzenia jasnych części oprawy, źródła światła lub ich odbić w lustrze. W wypadku stosunkowo niewielkiego lustra, dwie podłużne oprawy naścienne po jego obu stronach zapewnią dostateczne oświetlenie twarzy. Można także użyć jednej oprawy umieszczonej nad lustrem, pod warunkiem, że będzie ona na tyle długa, aby oświetlić twarz z obu stron. W każdym przypadku oprawy takie powinny być wyposażone w silnie rozpraszające światło osłony wykonane ze szkła lub tworzywa sztucznego. Większe lustra np. przy toaletkach z miejscem siedzącym, mogą być oświetlane oprawamitypu podobnego do stosowanych tradycyjnie w garderobach teatralnych. Mają one postać listew okalających lustro dookoła i wyposażonych w gęsto rozmieszczone, żarówki niewielkiej mocy z rozpraszającą bańką kulkową. Bardzo ważną rolę odgrywa także barwa światła. Wiadomo że światło potocznie określane jako białe, w rzeczywistości może mieć różne odcienie, i w odmienny sposób oddawać barwy oświetlanych obiektów. Ze sztucznych źródeł światła nasz wzrok jest najbardziej przyzwyczajony do światła tradycyjnych żarówek, które jeśli chodzi o wierność oddawania barw, jest zbliżone do światła słonecznego. Dlatego podstawowym źródłem światła
do oświetlania łazienki pozostają żarówki tradycyjne. Mogą one być zastąpione
świetlówkami kompaktowymi,jednakże w tym wypadku polecane są jedynie typy o wyraźnie ciepłej barwie promieniowania. Świetlówki o chłodnej barwie światła spowodują zapewne wiele obaw o niezdrowy wygląd pana domu zażywającego kąpieli lub spowodują zły dobór kolorów kosmetyków użytych do makijażu przez panią domu.
Wanna, kabina prysznicowa
Wanna, a szczególnie kabina prysznicowa jest obszarem, w którym oprócz wilgoci łatwo może pojawiać się bezpośrednie narażenie urządzeń elektrycznych na bryzgi lub strumienie wody. Najbezpieczniejszym rozwiązaniem jest zapewnienie oświetlenia tych miejsc przez oprawy oświetlenia ogólnego umiejscowione na suficie, lecz nie bezpośrednio nad tymi miejscami. Jeśli projekt architektoniczny przewiduje jednak oświetlenie bezpośrednio nad tymi obszarami, należy bezwzględnie użyć opraw umieszczonych jak najwyżej na suficie, o podwyższonym stopniu ochrony (szczelności) na wnikanie wody i obcych ciał stałych. Ochrona ta jest określana przy pomocy tzw. klasyfikacji IP. Przydatność konkretnych typów opraw należy skonsultować z fachowcem elektrykiem.
Oświetlenie dekoracyjne
Nowoczesne pokoje kąpielowe budowane współcześnie zwłaszcza w nowych, prywatnych domach wolnostojących, nie są już tylko łazienkami. Niejednokrotnie stały się one pomieszczeniami kompleksowej odnowy biologicznej o wielu funkcjach. W pomieszczeniach tych, oprócz oświetlenia funkcjonalnego, stosuje się często oświetlenie dekoracyjne.
Obudowa wanny i podłoga
Często stosowanym oświetleniem dekoracyjnym są niewielkie oprawy przeznaczone do zabudowy. Są one montowane w obudowach wanien oraz w podłodze. Nie pełnią w zasadzie funkcji oświetleniowych, lecz przede wszystkim dekoracyjne. Konieczność zabezpieczenia użytkownika przed porażeniem elektrycznym i wymaganie ograniczonej temperatury elementów, z którymi może mieć on bezpośredni kontakt, powodują, że rolę tą świetlnie spełniają oprawy wykorzystującą świecące diody elektroluminescencyjne
LED jako źródła światła. Ich dodatkową zaletą jest możliwość świecenia barwnego dającego ciekawe efekty dekoracyjne.
Zieleń
W pokojach kąpielowych i dużych łazienkach posiadających okna, dzięki obecności światła naturalnego ważnym elementem dekoracyjnym może być naturalna zieleń. Sztuczne oświetlenie dekoracyjne czyni z roślin piękny element dekoracyjny również po zapadnięciu zmroku. Do oświetlenia zieleni w łazience można np. stosować oprawy wiszące z kloszami zapewniającymi wąską wiązkę światła lub reflektorkowe oprawy naścienne.
Jasno, ale bez olśnienia
Do wykończenia ścian i podłóg łazienek używane są najczęściej płytki ceramiczne, a czasem wykładziny kamienne. Niektórzy architekci i dekoratorzy wnętrz projektują łazienki z ciemnym wykończeniem ścian. Należy w takich wypadkach pamiętać,
że ciemne wnętrza wymagają zdecydowanie lepszego oświetlenia. Stałym elementem wyposażenia łazienek są lustra. Powiększają one optycznie mniejsze wnętrza i pomagają w ogólnym rozświetleniu pomieszczeń. Stwarzają jednak także źródło
odbić jaskrawych części opraw oświetleniowych i źródeł światła. Powodują więc niebezpieczeństwo występowania szkodliwego olśnienia wtórnego. Aby temu zapobiec wszystkie oprawy oświetleniowe stosowane w łazienkach powinny posiadać przeświecalne osłony źródeł światła dobrze rozpraszające ich promieniowanie i zmniejszające luminancję (jaskrawość).
Pamiętajmy o obwodach
Niezbędne jest także podzielenie instalacji elektrycznej na odrębne obwody
umożliwiające niezależne załączanie oświetlenia ogólnego, miejscowego i dekoracyjnego. Umożliwi to stworzenie różnych klimatów świetlnych od jasnego, pobudzającego przy porannej toalecie do bardziej stonowanego przy relaksującej kąpieli wieczornej.
Marek Kołakowski
Oświetlenie Info
|
|
|
|
Produkty
